Математикалық сауаттылық — онлайн ҰБТ тесті
Әр ҰБТ-да 10 тапсырма — әрқайсысында бес жауаптың ішінен бір дұрысын таңдау керек. Өзіңді тегін тексеріп, емтихан форматына алдын ала үйрен.
ҰБТ 2027-дағы Математикалық сауаттылық: 10 ҰБТ-дағы тапсырма, 10 максималды балл, 3 ең төменгі балл. Алғашқы байқау тест — тегін әрі тіркелусіз, әр қатенің талдауымен.
Онлайн тест: жауаптары бар 30 тапсырма
Жауап нұсқасын бас: дұрыс-бұрысын бірден көресің, астынан шешімнің талдауы шығады. Тегін, тіркелусіз.
Бірінші бөлмеде 17, ал екінші бөлмеде 31 адам бар. Бөлмедегі адамдар саны теңесу үшін екінші бөлмеден бірінші бөлмеге неше адам өту керек?
Бірінші бөлмеде 17 адам, екінші бөлмеде 31 адам бар. Бөлмедегі адамдар санын теңестіру үшін, екінші бөлмеден бірінші бөлмеге өту қажет адамдар санын табайық. Егер x – екінші бөлмеден бірінші бөлмеге өтетін адамдар саны болса, онда: 1. Бірінші бөлмедегі адам саны: 17 + x 2. Екінші бөлмедегі адам саны: 31 - x Осы екі бөлмедегі адам санын теңестіру үшін, келесі теңестікті жазамыз: 17 + x = 31 - x Енді теңдеуді шығарайық: 17 + x + x = 31 2x = 31 - 17 2x = 14 x = 7 Сонымен, екінші бөлмеден бірінші бөлмеге 7 адам өтуі керек. 1. 6 - Неліктен дұрыс емес: 6 адам өткендей етіп, бөлмедегі адам саны тең болмайды.
Мерекелік безендіру үшін Гүлсая фигураларды мына ретпен кезектестіріп іледі: шеңбер, үшбұрыш, жұлдызша, шаршы.
○ △ ☆ ◻ ○ △ ☆ ◻ ○ △ ☆ ◻ ○ △ ...
Бұл реттілік дәл осы тәртіппен үздіксіз қайталанады. Егер барлығы 127 фигура ілінсе, соңғы ілінген фигура қандай?
Решение задачи: Сначала определим порядок фигур, который Гүлсая использует: шеңбер (○), үшбұрыш (△), жұлдызша (☆), шаршы (◻). Соответственно, последовательность можно представить как 1 - ○, 2 - △, 3 - ☆, 4 - ◻. Эта последовательность повторяется каждые 4 фигуры. Чтобы узнать, какая фигура будет 127-й, нужно вычислить остаток от деления 127 на 4: 127 4 Сделаем деление: - 127 делим на 4: 127 = 4 * 31 + 3. Остаток 3 означает, что 127-я фигура соответствует третьему элементу в последовательности, то есть жұлдызша (☆). Теперь разберем возможные варианты ответов:
Дамир қолындағы тиынды төрт рет лақтырды. Төрт жағдайда да тиынның «елтаңба» жағымен түсу ықтималдығын табыңыз.
При каждой подбрасывании монеты есть две возможные стороны: "елтаңба" и "жертаңба". Таким образом, вероятность того, что монета упадет "елтаңба" в одном подбрасывании составляет 0,5 или 50%. Когда Дамир подбрасывает монету четыре раза, каждый из этих бросков независим и вероятность того, чтобы "елтаңба" выпала четыре раза подряд, можно определить как: P = 0,5^4 = 0,0625 Таким образом, вероятность того, что "елтаңба" выпадет четыре раза в четырех подбрасываниях, равна 0,0625. 1. Ответ 0,5 - Почему может быть неправильным: Это вероятность того, что при одном подбрасывании выпадет "елтаңба". Она не учитывает количество подбрасываний.
Детектив жанрындағы фильм түсіріліміне 7 актер қатысты. Олардың жастары: 24, 28, 31, 31, 35, 42, 50. Сандар қатарының өзгеріс ауқымы мен медианасының қосындысын табыңыз.
Берілген актерлердің жастары: Өзгеріс ауқымы = ең үлкен сан - ең кіші сан 50 - 24 = 26 Сандар өсу ретімен берілген. Барлығы 7 сан, яғни медиана — дәл ортасындағы сан. 7 санның ортасындағысы — 4-сан: Медиана = 31 26 + 31 = 57
32*7 төрт таңбалы санындағы жұлдызшаның орнына қандай цифрды қойғанда, пайда болған сан 9-ға қалдықсыз бөлінеді?
Сан: 32*7. Санның 9-ға бөліну белгісі бойынша оның цифрларының қосындысы 9-ға бөлінуі керек. Цифрлар қосындысы: 3+2+*+7=12+* Бұл қосынды 9-ға бөлінуі үшін ең жақын 9-дың еселігі — 18: 12+*=18 Олай болса: *=18-12=6 Демек, жұлдызшаның орнына 6 цифрын қою керек. Пайда болған сан — 3267, ол 9-ға қалдықсыз бөлінеді.
Екі жұмысшы екі сағатта 2 метр жерді қазады. 100 метр жерді жүз сағатта қазу үшін неше жұмысшы қажет?
Сұрақ бойынша біз жұмысшылардың жұмыс әлеуметін есептеуіміз керек. Екі жұмысшы 2 сағатта 2 метр жерді қазады. Осыдан, 1 жұмысшы 2 сағатта 1 метр жерді қазады. Демек, 1 жұмысшы 1 сағатта 0,5 метр жерді қазады. Егер 1 жұмысшы 1 сағатта 0,5 метр қазса, онда 100 метр жерді қазу үшін қажетті уақытты табуымыз керек: 100 метрді 0,5 метрге бөлеміз: 100 / 0,5 = 200 сағат қажет. Енді, егер 100 метр жерді 100 сағатта қазу керек болса, біз жұмысшылардың санын анықтауымыз керек. 100 сағатта 100 метрді қазу үшін: 200 сағатты 100 сағатқа бөлеміз: 200 / 100 = 2. Осылайша, 2 жұмысшы керек. Дұрыс жауап - 2.
1-ден 50-ге дейінгі натурал сандарды жазып шығу үшін 4 цифры неше рет қолданылады?
1-ден 50-ге дейінгі сандардың жазылуында 4 цифрының неше рет кездесетінін есептейік. Бірліктер разрядында 4 цифры мына сандарда кездеседі: 4,\ 14,\ 24,\ 34,\ 44 Барлығы — 5 рет. Ондықтар разрядында 4 цифры 40-тан 49-ға дейінгі сандардың барлығында кездеседі: 40,41,42,43,44,45,46,47,48,49 Барлығы — 10 рет. 44 санында 4 цифры екі рет кездесетіндіктен, ол бір рет бірліктер разряды бойынша және бір рет ондықтар разряды бойынша есептеледі. Сондықтан цифр 4-тің жалпы қолданылу саны: 5+10=15
Бекзаттың әмиянында тек 2 000 және 5 000 тг-лік купюралар бар, яғни әр номиналдан кемінде бір купюра бар. Әмияндағы жалпы сома 80 000 тг. Купюралар санының мүмкін нұсқалары қанша?
2 000 тг-лік купюра саны x, 5 000 тг-лік купюра саны y болса, 2x + 5y = 80 (мың теңгемен). Бұдан y жұп, ал x ≥ 1 болуы керек: y = 2, 4, 6, 8, 10, 12, 14 (x = 35, 30, 25, 20, 15, 10, 5). Барлығы 7 нұсқа.
Технофест кезінде қатысушылар үш түрлі мастер-классқа барды: робототехникаға 48 адам қатысты, 3D-баспаға – 42, дрон ұшыруға – 39. Робототехника мен 3D-баспаға қатар қатысқандар саны 18-ге тең, 3D-баспа мен дрон ұшыру – 16, робототехника мен дрон ұшыру – 14. Үшеуіне де 9 адам қатысты. Әр қатысушы кемінде бір мастер-классқа барған. Дәл екі мастер-классқа қатысқан қатысушылар санын анықтаңыз.
18, 16 және 14 сандарына үшеуіне де қатысқан 9 адам кіреді. Сондықтан дәл екі мастер-классқа қатысқандар: (18 - 9) + (16 - 9) + (14 - 9) = 9 + 7 + 5 = 21 адам.
Заңдылықты анықтап, сұрақ белгісінің орнына сәйкес келетін санды табыңыз.
Әр жолда соңғы сан алғашқы үш санның орта арифметикалық мәніне тең: (17 + 13 + 6) ÷ 3 = 12, (21 + 40 + 26) ÷ 3 = 29, (32 + 10 + 9) ÷ 3 = 17. Демек, (41 + 42 + 13) ÷ 3 = 96 ÷ 3 = 32.
Думан сыйлық қорабын көк лентамен безендірді. Қорап тікбұрышты параллелепипед пішінді, өлшемдері келесідей:
Ені 5 см болатын көк лента қорапты екі өзара перпендикуляр «белдікпен» толық орайды. Қолданылған лентаның жалпы ауданын (см²) табыңыз.
Бір белдік қорапты 20 × 40 см тіктөртбұрыштың периметрі бойынша орайды: 2 · (20 + 40) = 120 см, екіншісі 30 × 40 см тіктөртбұрыштың периметрі бойынша: 2 · (30 + 40) = 140 см. Лентаның ауданы (120 + 140) · 5 = 1300 см².
Велосипедті бір сағатқа жалдау құны 1 200 тг, ал бір тәулікке (24 сағат) жалға алу құны 14 400 тг. Бір тәулікке жалға алғанда, пакет алу сағаттық төлеммен салыстырғанда қанша пайызға үнемдірек?
24 сағатқа сағаттық төлеммен 24 · 1 200 = 28 800 тг төлеу керек. Тәуліктік пакет 14 400 тг, яғни 28 800 - 14 400 = 14 400 тг үнемделеді, бұл 14 400 ÷ 28 800 = 50%.
Қала алаңындағы шам бағанасы тік тұр. Али бағанадан көлеңке бағытында дәл бір сызық бойымен одан 10 м қашықтықта орналасқан. Алидің көлеңкесі мен бағананың көлеңкесінің ұштары бір нүктеде беттеседі. Алидің бойы 150 см, оның көлеңкесінің ұзындығы 2 м. Бағананың биіктігін табыңыз.
Бағана көлеңкесінің ұшы Алидің көлеңкесінің ұшымен беттеседі, сондықтан оның ұзындығы 10 + 2 = 12 м. Ұқсас үшбұрыштардан бағана биіктігі H : 12 = 1,5 : 2, яғни H = 12 · 1,5 ÷ 2 = 9 м.
Заңдылықты анықтап, сұрақ белгісінің орнына сәйкес келетін санды табыңыз:
Әр жолда үшінші сан алғашқы екі санның қосындысын 2-ге көбейткенге тең: (4 + 8) · 2 = 24, (3 + 7) · 2 = 20, (1 + 6) · 2 = 14. Демек, сұрақ белгісінің орнында (6 + 9) · 2 = 30.
Заңдылықты анықтап, сұрақ белгісінің орнына сәйкес келетін санды табыңыз:
Нәтиже екі санның қосындысынан алынған квадрат түбірге тең: √(13 + 23) = √36 = 6, √(22 + 27) = √49 = 7, √(10 + 15) = √25 = 5. Демек, √(40 + 41) = √81 = 9.
Дүкеннің жайма-сөресінде соңғы 8 маффин қалды: 3-еуі шоколадпен, 5-еуі көкжидекпен. Бағдат талғампаз емес, сондықтан сатушы оған кездейсоқ бір маффин береді. Бағдат алған маффин көкжидекпен болу ықтималдығын табыңыз.
Барлығы 8 маффин, оның 5-еуі көкжидекпен. Сондықтан ықтималдық 5/8-ге тең.
Айнұрдың 2025 жылдың шілде айындағы жалақысы 450 000 тг еді. Тамыз айынан бастап жалақысы 20%-ға өсті. Айнұрдың тамыз айындағы жалақысын табыңыз.
Жалақы 20%-ға өсті, яғни 120% болды: 450 000 · 1,2 = 540 000 тг.
Тау лагерінде жалпы 16 шатыр бар. Шатырлар 3 орынды және 5 орынды болып екі түрге бөлінеді. Лагерьге 68 турист келді. Туристерді барлық шатырларға орналастырғанда 4 туристке орын жетпей қалды. Лагерьдегі 3 орынды шатыр саны x десек, x-ті табуға арналған теңдеуді табыңыз.
3 орынды шатыр саны x болса, 5 орындысы 16 - x, барлық орын саны 3x + 5(16 - x). 4 туристке орын жетпегендіктен, орын 68 - 4 адамға ғана жеткен: 3x + 5(16 - x) = 68 - 4.
Егер болса, өрнегінің мәнін табыңыз.
a = 9, b = 6 қойсақ: 9 · 6 - 6 = 54 - 6 = 48.
2022 жылы қалада электрлі самокат жалдау сервисі ашылып, сервиске 10 000 адам тіркелді. Келесі жылдары тіркелгендердің саны жылына 40%-ға өсіп отырды. 2025 жылдың басында, яғни 3 жылдан кейін, сервиске тіркелген адамдар саны қанша болды?
Жыл сайын тіркелгендер саны 1,4 есе артады, сондықтан 3 жылдан кейін: 10 000 · 1,4³ = 10 000 · 2,744 = 27 440 адам.
Әкесі ұлына: «Мен сенің қазіргі жасыңда болғанда, сен небәрі 5 жаста едің. Ал сен менің қазіргі жасыма келгенде, мен 68-де боламын», – деді. Әкесінің қазіргі жасы нешеде?
Әкесінің қазіргі жасы F, жас айырмасы d болсын. Ұлы F жасқа d жылдан кейін жетеді, сонда әкесі F + d = 68 жаста. Әкесі ұлының қазіргі жасында болған кезде (d жыл бұрын) ұлы F - 2d = 5 жаста еді; екі теңдеуден 3d = 63, d = 21, F = 68 - 21 = 47.
Семинарда 36 адам бар. Олардың 25-і ағылшын тілін біледі, 17-сі қытай тілін біледі. Әр адам кемінде осы екі тілдің бірін білетін болса, онда семинарда неше адам тек ағылшын тілін біледі?
Әркім кемінде бір тілді біледі, сондықтан қытай тілін білмейтіндердің бәрі тек ағылшын тілін біледі: 36 - 17 = 19.
Өлшемі 1×1×1 болатын кіші текшенің сыртқы бетін толық бояу үшін 40 секунд уақыт кетеді. Осындай бірдей 125 кіші текшеден қыры өлшемі 5×5×5 болатын үлкен текше құрастырылды.
Үлкен текшенің сыртқы бетін толық бояу үшін қанша уақыт қажет?
Үлкен текшенің қыры 5 есе үлкен, сондықтан оның бетінің ауданы 5² = 25 есе артады (150 бірлік шаршы, ал кішісінде 6). Бояуға 40 · 25 = 1000 секунд кетеді.
Дүкенде иыққаптың 2 түрі, қаламсауыттың 3 түрі және термостың 5 түрі бар. Оқушы бір иыққап, бір қаламсауыт және бір термос сатып алғысы келеді. Ол бұл заттарды қанша түрлі тәсілмен таңдай алады?
Көбейту ережесі бойынша таңдау тәсілдерінің саны 2 · 3 · 5 = 30.
Қорапта 4 қызыл, 6 жасыл, 5 көк шар бар. Қораптан қатарынан екі шар алынды. Екі шардың да жасыл болу ықтималдығын табыңыз.
Берілген мәселені шешу үшін, алдымен, барлық шарлардың саны мен жасыл шарлардың санын анықтайық. 1. Шарлардың жалпы саны: - Қызыл шарлар: 4 - Жасыл шарлар: 6 - Көк шарлар: 5 - Жалпы шарлар саны: 4 + 6 + 5 = 15 шар 2. Жасыл шарларды алу ықтималдығын табу: - Бірінші жасыл шарды алу ықтималдығы: 6/15 - Екінші жасыл шарды алу үшін, бір жасыл шар алынғаннан кейін, қорапта 5 жасыл шар мен 14 жалпы шар қалады: - Екінші жасыл шарды алу ықтималдығы: 5/14 3. Екі жасыл шарды алу ықтималдығы: P(екі жасыл шар) = P(бірінші шар) × P(екінші шар) = 6/15 × 5/14 = 30/210 = 1/7 Демек, дұрыс жауап: 1/7.
Пішіні квадрат тәрізді жер бөлігінің сызбасы 1:500 масштабымен жасалған. Оның бір қабырғасы сызбада 16 см. Осы жер бөлігінің ауданын табыңыз.
Нақты қабырға 16 · 500 = 8 000 см = 80 м. Квадраттың ауданы 80² = 6 400 м².
Ұзындығы 18 м, ені 10 м тіктөртбұрышты алаң уақытша жөндеуге жабылды. Алаңның периметрі бойымен 5 қатар лента тартылды. Бұл үшін ең кем дегенде қанша метр лента қажет?
1. Тіктөртбұрышты алаңның периметрін табу: P = 2 × (үлкен + кіші) = 2 × (18 м + 10 м) = 2 × 28 м = 56 м 2. Алаң қоршауымен 5 қатар қауіпсіздік лентасы қоршалуы керек. Сондықтан, қажетті лентаның ұзындығын табу үшін периметрді 5-ке көбейтеміз: Жалпы ұзындығы = 5 × P = 5 × 56 м = 280 м Осылайша, ең кем дегенде 280 метр лента қажет.
Оқу орталығында 200 оқушы қосымша курсқа қатысады. Олардың 52-сі бағдарлама жазу курсын таңдаған. Төмендегі дөңгелек диаграммада курстардың үлесі пайызбен берілген:
Математика курсын қанша оқушы таңдаған?
Бағдарлама жазу курсын 52 ÷ 200 = 26% оқушы таңдаған. Математиканың үлесі 100% - (28% + 20% + 15% + 26%) = 11%, яғни 200 · 0,11 = 22 оқушы.
Заңдылықты анықтап, сұрақ белгісінің орнына сәйкес келетін санды табыңыз:
| 3 | 4 | 25 |
| 1 | 7 | 50 |
| 8 | 2 | 68 |
| 5 | 6 | ? |
Әр жолда үшінші сан алғашқы екі санның квадраттарының қосындысына тең: 3² + 4² = 25, 1² + 7² = 50, 8² + 2² = 68. Сондықтан 5² + 6² = 25 + 36 = 61.
P|| операциясы кез келген P-дан үлкен болатын ең кіші жай санды анықтайды. Мысалы, 8|| = 11, 11|| = 13. (40|| + 80||) өрнегінің мәнін табыңыз.
40-тан үлкен ең кіші жай сан 41, ал 80-нен үлкен ең кіші жай сан 83 (81 саны 3-ке бөлінеді, 82 жұп). Қосындысы 41 + 83 = 124.
Өз пән жұбың бойынша байқау ҰБТ — 10 сұрақ, нәтиже мен қателер талдауы бірден. Тіркелу қажет емес.
ҰБТ-дағы математикалық сауаттылық бөлімдері
Бөлімдердің атаулары мен негізгі тақырыптар — ҰТО спецификациясынан: төрт бөлім, 10 тақырып. Әр бөлімге қанша тапсырма келетінін спецификация көрсетпейді.
Сандық өрнектермен берілген логикалық тапсырмалар, теңдеулер мен әріпті өрнектер арқылы шешілетін мәтінді есептер, пайыздық есептеулер, дөңгелек және бағанды диаграммалар.
Арифметикалық орта, құлаш, медиана және мода, статистикалық кесте мен гистограмма, жиындар теориясы, комбинаторика және ықтималдықтар теориясының негіздері.
Бір шаманың екінші шамаға тәуелді өзгеруі, тізбектерді қолдану, кестедегі ақпаратты талдау.
Геометриялық мазмұндағы логикалық және стандартты емес тапсырмалар, фигуралардың периметрі мен ауданы, геометриялық денелердің бет аудандары.
Математикалық сауаттылық: ҰБТ 2027 спецификациясы және тест құрылымы
ҰТО 2027 жылғы спецификацияны әлі жарияламады. «2026 жылдан бастап қолдану үшін» құжаты күшінде — төменде оның құрылымы.
Тест бөлімдері
- Сандық талқылау
- Анықсыздық
- Өзгерістер мен тәуелділіктер
- Кеңістік пен форма
Тапсырма түрлері
- 10 — бір дұрыс жауапты
ҰТО құжаты: «Математикалық сауаттылық» бойынша Ұлттық бірыңғай тестілеуге арналған тест спецификациясы (2026 жылдан бастап қолдану үшін)
ҰБТ форматында жаттығу
Емтиханда 10 тапсырма беріледі, әрқайсысында бес жауаптың бірі дұрыс. Тегін тесттен баста — емтиханға дейін форматқа үйреніп аласың.
ҰБТ-дағы математикалық сауаттылық туралы сұрақтар
Қанша тапсырма бар, ең төменгі балл қандай және әр тапсырмаға қанша уақыт беріледі.
10 тапсырма және 10 балл. Әрқайсысында бес жауаптың ішінен бір дұрысын таңдау керек, дұрыс жауап — 1 балл. Бүкіл ҰБТ-да барлығы 120 тапсырма және 140 балл.
Қабылдаудың үлгілік қағидалары бойынша математикалық сауаттылықтан кемінде 3 балл (10-нан) жинау керек. Бұл шарт ең төменгі жалпы баллмен қатар орындалуы тиіс, ал жалпы балл ЖОО мен бағытқа байланысты. Оқу сауаттылығынан да шек — 3 балл, Қазақстан тарихы мен әр бейіндік пәннен — 5 балл.
Спецификация бойынша бір тапсырмаға орта есеппен 2 минут кетеді. Уақыт ортақ: бес пәннен тұратын бүкіл ҰБТ-ға 240 минут беріледі.
Спецификация тапсырмаларды үш деңгейге бөледі: A (базалық) — 50 %, B — 30 %, C — 20 %. 10 тапсырманың ішінде бұл 5, 3 және 2 тапсырма.
Бұл — құрылымы әртүрлі екі бөлек пән. Бес пәннен тұратын ҰБТ-да математикалық сауаттылық міндетті: 10 тапсырма, 10 балл, барлығында бір дұрыс жауап. Бейіндік математика — бейіндік жұптың пәні: 40 тапсырма, 50 балл, тапсырманың төрт түрі бар. Шығармашылық бағыттарға түсетіндерге математикалық сауаттылық керек емес: олардың ҰБТ-сы оқу сауаттылығы мен Қазақстан тарихынан тұрады.
Тіркеліп, тегін тест жаз
Алғашқы байқау тест — 0 ₸, картасыз. Тесттен кейін бірден: балл, әр қатенің талдауы және әлсіз тақырыптар жоспары.
Аккаунтыңыз бар ма? Кіру
Сұрақтарыңыз бар ма?
Чатқа жазыңыз — бот бірден жауап береді, адам керек болса, менеджерді қосады. Мектептің, мұғалімнің не ата-ананың өтінімі де сол жерде қалдырылады.
Сәлеметсіз бе! Сіз кімсіз — солай тезірек көмектесемін немесе өтінімді менеджерге беремін.